E-Şirket

e-Dönüşüm’de Yeni Dönem: 509 Sıra No’lu VUK Genel Tebliği ve 3 Sıra No’lu e-Defter Tebliği ile Neler Değişiyor?

19 Ekim 2019, Cumartesi günü resmi gazetede yayınlanan 509 Sıra No’lu Vergi Usül Kanunu Genel Tebliği ile e-Dönüşüm Uygulamaları’nda yeni bir dönem başladı. Bu tebliğ ile yeni e-Dönüşüm uygulamaları duyuruldu ve mevcut uygulamaları kullanma zorunluluğu getirilen mükellef grupları genişletildi.

Aynı tarihte, resmi gazetede yayınlanan (1 Sıra No’lu) Elektronik Defter Genel Tebliği’nde değişiklik yapılmasına dair 3 Sıra No’lu Tebliğ ile kullanım zorunluluğu getirilen mükellef grupları genişletildi, yenilikler duyuruldu.

Bu iki tebliğ ile getirilen düzenlemeleri şöyle özetleyebiliriz:

Zorunluluk getirilen uygulamalar ve mükellef gruplarını inceleyelim:

  1. Bağımsız denetime tabi tüm mükelleflerin, 01 Ocak 2020 itibarı ile, e-Defter uygulamasına geçişi zorunlu hale getirilmiştir.
  2. e-Fatura Uygulaması’na geçişi zorunlu olan tüm mükelleflerin, e-Fatura uygulamasına geçişlerini takip eden yılın başında, e-Defter uygulamasına geçiş zorunlulukları da devam etmektedir.
  3. e-Fatura uygulamasına dahil olan tüm mükellefler için, e-Arşiv uygulamasına da geçme zorunluluğu getirildi. Son geçiş tarihi, 01 Ocak 2020 olarak belirtilmiştir.
  4. Brüt satış hasılatı 5 Milyon TL ve üzerinde olan tüm mükellefler için
    1. 01 Temmuz 2020 tarihine kadar e-Fatura uygulamasına, dolayısıyla beraberinde e-Arşiv uygulamasına,
    2. 01 Ocak 2021 itibarı ile e-Defter uygulamasına;
    geçme zorunluluğu getirildi.
  5. e-Fatura uygulamasına kayıtlı olan ve brüt satış hasılatı 25 Milyon TL ve üzerinde olan tüm mükellefler için, 01 Temmuz 2020 tarihine kadar e-İrsaliye uygulamasına geçme zorunluluğu getirildi.
  6. Mükellef grupları;
    1. EPDK Lisansı alan (ÖTV Kanununa ekli I. sayılı listedeki) tüm mükellefler (Bayiler, Akaryakıt istasyonları vb. dahildir)
    2. ÖTV Kanununa ekli III Sayılı listedeki firmaların tümü
    Yukarıdaki mükellef gruplarının
    1. 01 Temmuz 2020 tarihine kadar, hem e-İrsaliye uygulamasına, hem de e-Fatura uygulamasına, dolayısıyla e-Arşiv uygulamasına,
    2. 01 Ocak 2021 tarihi itibarı ile de e-Defter uygulamasına;
    geçmeleri zorunlu hale getirildi.
  7. Mükellef grupları;
    1. Maden Kanunu kapsamında düzenlenen işletme ruhsatı/sertifikası sahipleri ve bunlarla sözleşme yaparak maden üretenler,
    2. Şeker Kanunu'ndan tanımlanan şekeri imal edenler,
    3. e-Fatura Uygulaması'na kayıtlı olan ve demir ve çelik (GTİP 72) ile demir/çelik eşyaların (GTİP 73) imalini, italini ve ihracını yapan mükellefler,
    4. Gübre Takip Sistemi'ne kayıtlı kullanıcılar;
    Yukarıdaki mükellef gruplarının 01 Temmuz 2020 tarihine kadar, e-İrsaliye uygulamasına, dolayısıyla e-Fatura uygulamasına ve de e-Arşiv uygulamasına geçmeleri zorunlu hale getirildi.
  8. İnternet yolu ile aracılık yapanlar:
    1. Elektronik Ticaret Ortamı Sağlayan Aracı Hizmet Sağlayıcıları,
    2. İnternet Site Sahipleri, İşleticileri (Gayrimenkul ve motorlu taşıt satışlarına aracılık edenler),
    3. İnternet Reklamcılığı Hizmet Aracıları;
    aşağıda belirtildiği şekilde uygulamalara geçmek zorundadır:
    1. 01 Ocak 2020 tarihine kadar e-Arşiv Fatura uygulaması,
    2. 01 Temmuz 2020 tarihine kadar e-Fatura uygulaması,
    3. 01 Ocak 2021 tarihine kadar e-Defter uygulaması
    Komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler için, 01 Ocak 2020 tarihine kadar e-Müstahsil Makbuzu, e-İrsaliye, e-Fatura, e-Arşiv Fatura (e-Fatura dolayısıyla) ve e-Defter (e-Fatura zorunluluğu dolayısıyla, e-Fatura uygulamasına geçiş süresi içinde) uygulamalarına geçiş zorunlu hale getirilmiştir.
  9. Karayolu Taşıma Yönetmeliği’nde belirtilen şehirlerarası tarifeli yolcu taşımacılığı yapan D1 yetki belgeli işletmeler için e-Bilet kullanımı 01 Ocak 2021 tarihi itibarı ile zorunlu hale getirildi.
  10. Yerli ve Yabancı film gösteriminde bulunan sinema işletmeleri için e-Bilet kullanımı 01 Temmuz 2020 tarihi itibarı ile zorunlu hale getirildi.
  11. Vergiden muaf olmayan serbest meslek erbaplarının tümü için 01 Haziran 2020 tarihine kadar e-SMM (Elektronik Serbest Meslek Makbuzu) uygulamasına geçiş zorunluluğu getirildi.

* Geçiş tarihleri ile ilgili detaylı bilgi için aşağıdaki “Zorunluluk Getirilen Mükellefler ve Geçiş Tarihleri” isimli tabloyu inceleyebilirsiniz.

e-İrsaliye, Hem Kayıtlı Kullanıcılara Hem de Kayıt Olmayanlara Gönderilebilecek

e-İrsaliye Uygulamasına dahil olan mükellefler, sistemde kayıtlı kullanıcılara e-İrsaliye kesebildikleri gibi, kayıtlı olmayanlara da e-İrsaliye kesebilecektir.

İhracat İşlemlerinde e-Fatura Uygulamasına Geçiş Zorunluluğu

e-Fatura Uygulamasına kayıtlı olan mükelleflerin, mal ihracında, "Türkiye'de ikamet etmeyenlere özel fatura ile yapılan bavul ticareti kapsamındaki satışlar için" bahsi geçen faturalarını 01 Temmuz 2020 tarihinden itibaren e-Fatura olarak düzenlemeleri zorunlu hale getirildi.

Zorunluluk Getirilen Faturalar:

e-Arşiv uygulamasına dahil olmayan mükelleflerce kesilen,
  1. vergiler dahil toplam tutarı 30.000TL'yi aşan faturaların,
  2. vergi mükelleflerine düzenlenen, vergiler dahil toplam tutarı 5.000TL'yi aşan faturaların;

01 Ocak 2020 tarihinden itibaren e-Arşiv fatura olarak, başkanlığın "e-Belge Portali" üzerinden düzenlenmesi zorunludur. Aynı günde aynı kişiye kesilen farklı faturaların toplamı dikkate alınır.

3. Sıra No’lu e-Defter Genel Tebliği ile aşağıdaki düzenlemeler de devreye alındı:

  1. 01 Ocak 2020 itibarı ile, e-Defter dosyalarının ikincil kopyalarının Saklama Hizmeti izni almış olan kuruluşlar ya da GİB bilgi işlem sistemleri bünyesinde de saklanması zorunluluğu getirildi. Buna rağmen e-Defter dosyalarının saklanması birincil olarak mükellefin sorumluluğunda olmaya devam ediyor.
  2. Özel Entegratörlere, müşterileri adına e-Defterlerini imzalama yetkisi verildi. Bunun için mükellefin Özel Entegratöre muvafakatname ya da vekaletname ile, ilgili yükleme dönemlerini belirterek yetki vermesi gerekiyor.
  3. Mükellefin tercihine göre aylık ya da geçici vergi beyanname dönemlerine göre (3 aylık) defteryüklenilmesi sağlanabilecek.

Duyurulan yeni e-Dönüşüm uygulamaları

  1. e-Gider Pusulası: Genel bir belge olup fatura kesen tüm mükellefleri ilgilendirir.
  2. e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi: Sigorta, Emeklilik ve Reasürens şirketleri
  3. e-Sigorta Poliçesi: Sigorta, Emeklilik ve Reasürens şirketleri veya aracıları
  4. e-Döviz Alım-Satım Belgesi: Döviz Alımı-Satımı yapan yetkili müesseseler
  5. e-Dekont: Bankalar
ZORUNLULUK GETİRİLEN MÜKELLEFLER
GEÇİŞ TARİHİ
e-Defter Uygulaması 2018 ve/veya 2019 yılında şartı sağlayanlar 2020 ve/veya sonraki yıllarda şartı sağlayanlar
Bağımsız denetime tabi olan mükellefler 01/01/2020 Şartların sağlandığı yılı
takip eden yılın başından itibaren
e-Fatura uygulamasına geçiş zorunluluğu bulunan mükellefler 01/01/2020
(e-Fatura uygulamasına geçiş
süresi içinde)
e-Fatura uygulamasına geçiş
süresi içinde (e-Fatura uygulamasına yıl içinde zorunlu olarak geçen mükellefler bakımından
izleyen yılın başından itibaren)
e-Fatura Uygulaması 2018 ve/veya 2019 yılında şartı sağlayanlar 2020 ve/veya sonraki yıllarda şartı sağlayanlar
Brüt satış hasılatı 5 Milyon TL ve üzeri olan mükellefler 01/07/2020 İlgili hesap dönemini izleyen yılın 7. ayının başından itibaren
EPDK Lisansı Alanlar (ÖTV Kanununa ekli I. sayılı liste) Bayiler Dahil 01/07/2020 Lisans alımının gerçekleştirildiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
ÖTV Kanununa ekli III. Sayılı liste
(Herhangi bir tutar şartı olmaksızın)
01/07/2020 İmalin, inşanın veya ithalin gerçekleştirildiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
İnternet yolu ile aracılık yapanlar
* Elektronik Ticaret Ortamı Sağlayan Aracı Hizmet Sağlayıcıları,
* İnternet Site Sahipleri, İşleticileri (Gayrimenkul ve motorlu taşıt satışlarına aracılık edenler)
* İnternet Reklamcılığı Hizmet Aracıları
01/07/2020 İşe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde
Komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler 01/01/2020 İşe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde
e-Arşiv Fatura Uygulaması 2018 ve/veya 2019 yılında şartı sağlayanlar 2020 ve sonraki yıllarda şartı sağlayanlar / işe başlayanlar
e-Fatura uygulamasına dahil olanlar (YENİ)
* VUK 421 ve 454 Sıra No'lu tebliğler ile zorunlu olan ya da bu tebliğin yayımı itibarı ile e-Fatura Uygulamasına gönüllü geçiş yapanlar
* VUK 509 Sıra No'lu tebliğ (bu tebliğ) ile zorunlu olan ya da bu tebliğin yayımı itibarı ile e-Fatura Uygulamasına gönüllü geçiş yapanlar
01/01/2020
e-Fatura Uygulaması için belirtilen sürelere göre
İlgili hesap dönemini izleyen yılın 7. ayının başından itibaren
İnternet yolu ile aracılık yapanlar
Elektronik Ticaret Ortamı Sağlayan Aracı Hizmet Sağlayıcıları,
İnternet Site Sahipleri, İşleticileri (Gayrimenkul ve motorlu taşıt satışlarına aracılık edenler)
İnternet Reklamcılığı Hizmet Aracıları
01/01/2020 işe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde
e-İrsaliye Uygulaması 2018 ve/veya 2019 yılında şartı sağlayanlar 2020 ve sonraki yıllarda şartı sağlayanlar / işe başlayanlar
e-Fatura Uygulaması'na kayıtlı olan ve 2018 ya da takip eden hesap dönemleri brüt satış hasılatı 25 Milyon TL ve üzeri olan mükellefler 01/07/2020
e-Fatura ile birlikte
EPDK Lisansı Alanlar (ÖTV Kanununa ekli I. sayılı liste) Bayiler Dahil 01/07/2020 lisans alımının gerçekleştirildiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
ÖTV Kanununa ekli III. Sayılı liste (Herhangi bir tutar şartı olmaksızın) 01/07/2020 imalin, inşanın veya ithalin gerçekleştirildiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
Maden Kanunu kapsamında düzenlenen işletme ruhsatı/sertifikası sahipleri ve bunlarla sözleşme yaparak maden üretenler 01/07/2020 Söz konusu işlemin gerçekleştiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
Şeker Kanunu'ndan tanımlanan şekeri imal edenler 01/07/2020 Söz konusu işlemin gerçekleştiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
e-Fatura Uygulaması'na kayıtlı olan ve demir ve çelik (GTİP 72) ile demir/çelik eşyaların (GTİP 73) imalini, italini ve ihracını yapan mükellefler 01/07/2020 Söz konusu işlemin gerçekleştiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
Gübre Takip Sistemi'ne kayıtlı kullanıcılar 01/07/2020 Söz konusu işlemin gerçekleştiği ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
Komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler 01/01/2020 işe başlama tarihinden itibaren 3 ay içinde
e-Bilet Uygulaması 2019 ve/veya 2020 yılında şartı sağlayanlar 2021 ve sonraki yıllarda şartı sağlayanlar / işe başlayanlar
Karayolu Taşıma Yönetmeliğinde belirtilen şehirlerarası tarifeli yolcu taşımacılığı yapan D1 yetki belgeli işletmeler 01/01/2021 İşe başladıkları ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
Yerli ve yabancı film gösteriminde bulunan sinema işletmeleri 01/07/2020 İşe başladıkları ayı izleyen 4. ayın başından itibaren
e-SMM 01/02/2020 İtibarı ile Faaliyetine Devam Etmekte Olanlar 01/02/2020 ve sonraki yıllarda şartı sağlayanlar / işe başlayanlar
Vergiden muaf olmayan serbest meslek erbapları 01/06/2020 İşe başladıkları ayı izleyen 3. ayın sonunda
e-MM 2018 ve/veya 2019 yılında şartı sağlayanlar 2020 ve sonraki yıllarda şartı sağlayanlar / işe başlayanlar
e-Fatura kullanan ve faaliyetleri gereği aynı zamanda müstahsil makbuzu düzenlemek zorunda olanlar 01/07/2020 e-Fatura uygulamasına geçiş süresi içinde
Komisyoncu veya tüccar olarak sebze ve meyve ticaretiyle iştigal eden mükellefler 01/01/2020 e-Fatura uygulamasına geçiş süresi içinde
Gider Pusulası Zorunluluk yok, isteğe bağlı
İsteğe bağlı
e-Sigorta Komisyon Gider Belgesi Zorunluluk yok, isteğe bağlı
İsteğe bağlı
e-Sigorta Poliçesi Zorunluluk yok, isteğe bağlı
İsteğe bağlı
e-Döviz Alım-Satım Belgesi Uygulaması Zorunluluk yok, isteğe bağlı
İsteğe bağlı
e-Dekont Uygulaması Zorunluluk yok, isteğe bağlı
İsteğe bağlı

Yeni tebliğlerin getirdiği düzenlemelerin gereksinimleri sebebiyle ve ilerleyen teknolojilerin sağladığı imkanlar sayesinde, bu dönüşüm süreçlerinde Turkcell e-Şirket gibi bağımsız bulut çözümler, ihtiyaçları karşılamada öne çıkacaktır. Özellikle güvenliğin ilk şart olduğu bu uygulamalarda, Turkcell’in altyapı güvencesiyle ve kalitesiyle sunduğu çözümler sayesinde ve düşük yatırım maliyetleri ile her kademeden mükellefin e-Dönüşüm rüzgarına kapılması mümkün olacaktır.

Dijital dönüşüm kapsamında, Türkiye de öncü ülkelerden biri olarak, ticari faaliyetlerinde verimliliğini artırmış ve arttırmaya devam etmektedir. Hali hazırda e-Dönüşüm uygulamalarında bulunan 110.000 e-fatura mükellefine ek olarak sisteme dahil olacağı öngörülen yeni mükellefler ile e-fatura uygulaması kullanıcı sayısının toplamda 200.000 mükellefi aşması beklenmektedir. Bunun yanında tüm e-Fatura uygulaması kullanıcılarının e-Arşiv uygulamasına da geçişi ile bu uygulama kullanıcı sayılarının da eşdeğer bir miktara ulaşması beklenmektedir. Ayrıca yaklaşık 200.000 adet serbest meslek erbabının da e-SMM ile dijital dönüşüme dahil olması öngörülmektedir. Bu tebliğ ile sisteme dahil olacak mükellefler gözönünde bulundurulduğunda, Türkiye’de ticari faaliyetlerin çok büyük bir bölümünün Dijital dönüşüm kapsamında yürütüleceği anlaşılmaktadır.